

İç ve dış uyaranlar karşısında, hızla uyuma yarayan çoşkusal davranışlar gösterme. doğal bir duygudur. Kişinin engellendiğinde gösterdiği bir tepkidir. Çocuklarda daha çok yemek, temizlik, tuvalet eğitimi, uyku gibi konularda kendini gösterir.
İncinme, engellenme ve tehdit karşısında gösterilen saldırganlık tepkisidir. Çok yoğun kızgınlık vardır. En ufak bir tepki öfkeye neden olur. bastırılırsa bireye zarar verir. Uygun bir biçimde dışarı atılmalıdır.
SİNİRLİLİK BELİRTİLERİ
Öfke nöbetleri, sinirliliğin ardından gelen ikinci bir durumdur. Bu nedenle önce sinirliliğin belirtilerini anlamalıyız.
-
Sinirli kişiler; bünyece zayıf ve narindir.
-
Çoğu zaman soluk yüzlüdür,
-
Ürkek ve korkak olabilirler,
-
Dış uyaranlara karşı duyarlıdırlar,
-
Ruhsal yapıları sık değişebilir,
-
Alıngandırlar,
-
Hareketli kişilerdir. Bazı zamanlarda hareketlerindeki kontrolü kaybederler.
-
Sinirli çocuklar; yüzleri morarıncaya kadar ağlarlar.
-
Durgun veya çok heyecanlıdırlar.
-
Etkinliklerden çabuk sıkılarlar,
-
Zekaları iyi olsa da, başarı düzeyleri düşük olabilir.
-
Derin uykuya sahiptirler. Rüyalarından dolayı gece sık uyanırlar.
-
Enfeksiyon riski yüksektir. Grip gibi hastalıklar çok görülür.
-
Gastroit şikayetleri, kabızlık görülebilir.
-
İletişim sorunları yaşarlar.
SİNİRLİLİĞİN NEDENLERİ
-
Kalıtım ve soya çekim etkilidir,
-
Gebelik sırasında annenin yaşadığı travmalar, şoklar
-
Çocuğun içinde büyüdüğü aile yaşantısı (anne-baba tartışmaları, şiddet, boşanma…vb)
-
Çocuğa uygulanan eğitimin yanlış olması
SİNİRLİLİĞİN TEDAVİSİ
-
Bedensel şikayetler için, fizyolojik muayene yapılmalı,
-
Psikolojik inceleme yapılır
-
Anne-baba ve çevre eğitilir.
ÖFKE BELİRTİLERİ
Sinirlilik durumu tedavi edilmezse, öfke halini alır. Aşağıdaki belirtiler başlar.
-
Yumruklar sıkılır,
-
Yüz ifadesi sertleşir,
-
Kaslar gerilir,
-
Alında kırışıklık olur,
-
Yüz kızarır veya bembeyaz olur. Kimisinin yüzü sapsarı olur,
-
Adrenalin düzeyi artar,
-
Nefes alıp verme hızlanır,
-
Vücutta titreme olur,
-
Bilinçli davranış kontrolü azalır,
-
Kimisi eşyaları yumruklar,
-
Bağırıp çağırma görülebilir,
-
Küfürlü konuşma, olumsuz aşağılayıcı konuşma görülebilir,
-
Çocuklar kendini yerden yere atar, tepinir.
ÖFKENİN NEDENLERİ
-
Bedensel rahatsızlıklar (mide, baş, boyun..vb)
-
Gereksinimlerin karşılanmaması,
-
Anne-babanın tutarsız davranışları
-
Birilerini model alma; bireyin çevrede gördüğü öfkeli davranışları denemesi.
-
Sert cezalar, işkenceler öfkeyi arttırır,
-
Pekiştirme; öfkeli davranış öğrenilir. Öfkeli davranınca istekleri karşılanıyorsa, öfke pekişir ve öğrenilmiş bir davranışa dönüşür.
-
Madde vb gibi bağımlılıklar öfkeyi arttırır.
ÖFKENİN TEDAVİSİ
-
Öncelikle nedenleri araştırılıp, onlar üzerinde çalışılmalı.
-
Eğer çocuk ise şiddete maruz kalmamalı,
-
Öfke pekiştirilmemeli,
-
Çocuğun çevresindekiler, değişik ve tutarsız davranışlar göstermemeli